Zanimljivosti

Danas se obeležava Sveta Petka, jedna od najčešćih krsnih slava u Srbiji

Foto:Boom93/V.M.

Foto:Boom93/V.M.

Pravoslavni vernici danas, 27. oktobra, obeležavaju praznik Prepodobne mati Paraskeve, u narodu poznatije kao Sveta Petka. Ovaj dan posvećen je svetiteljki koju vernici poštuju kao zaštitnicu žena, bolesnih i svih koji joj se obraćaju u molitvi.

Sveta Petka, odnosno Paraskeva, prema crkvenom predanju, rođena je u Epivatu, nedaleko od Carigrada, krajem 10. ili početkom 11. veka. Poticala je iz hrišćanske porodice, a nakon smrti roditelja posvetila se verskom životu, molitvi i podvižništvu.

Prema predanju, deo života provela je u Carigradu, a potom se povukla u Jordansku pustinju, gde je živela u molitvi i postu. Pred kraj života vratila se u rodni kraj, gde je i preminula.

Nakon njene smrti, mošti su, prema crkvenom predanju, pronađene očuvane i prenete u crkvu. Tokom narednih vekova više puta su premeštane, a od 1641. godine nalaze se u gradu Jašiju u Rumuniji.

Veza Svete Petke sa Srbijom

Mošti Svete Petke su krajem 14. veka prenete u Beograd, posredstvom kneginje Milice, prema istorijskom i crkvenom predanju. Čuvane su na Kalemegdanu, gde se i danas nalazi kapela Svete Petke, poznata po izvoru vode koji vernici posećuju tokom cele godine.

Mošti su iz Beograda odnete 1521. godine, nakon osmanskog osvajanja grada, a kasnije su prenete u Carigrad, odakle su dospele u Rumuniju.

Sveta Petka se poštuje širom pravoslavnog sveta, a njen praznik posebno je značajan u Srbiji, gde veliki broj porodica ovaj dan obeležava kao krsnu slavu.

Narodni običaji

Za praznik Svete Petke vezuju se različiti narodni običaji. U tradiciji se ovaj dan smatra vremenom molitve, porodičnog okupljanja i poštovanja svetiteljke. U pojedinim krajevima veruje se da na ovaj praznik treba izbegavati teške kućne poslove, dok se vernici mole za zdravlje i blagostanje svojih porodica.

Sveta Petka se u narodu često smatra zaštitnicom žena, dece i bolesnih, a vernici joj se obraćaju molitvama za pomoć i utehu.