Dan primirja: Ratnici iz Požarevca među nosiocima Albanske spomenice

Posle više od četiri godine ratovanja, 11. novembra 1918. godine potpisano je primirje kojim su okončana ratna dejstva na Zapadnom frontu u Prvom svetskom ratu.

Sporazum su predstavnici Nemačke i savezničkih snaga potpisali u železničkom vagonu francuskog maršala Ferdinanda Foša, u šumi kod grada Kompjenja, u Francuskoj. Potpisivanje je obavljeno u ranim jutarnjim satima, oko 5.15, dok je primirje stupilo na snagu u 11 časova istog dana.

Ovim sporazumom okončane su borbe u ratu koji je počeo 1914. godine i u kojem su učestvovale Centralne sile, predvođene Nemačkom i Austrougarskom, i sile Antante, među kojima su bile Francuska, Velika Britanija, Rusija i Srbija.

Veliki gubici Požarevačkog okruga

Prema podacima Istorijskog arhiva Požarevac, smatra se da je iz Požarevačkog okruga tokom Prvog svetskog rata stradalo više od 20.000 vojnika.

O brojnosti učešća prvopozivaca, drugopozivaca i trećepozivaca iz sela tadašnjeg Požarevačkog okruga svedoči ratni album „Za vernost Otadžbini 1915–1918 – nosioci Albanske spomenice“, koji se čuva u Istorijskom arhivu Požarevac.

Albanska spomenica ustanovljena je ukazom od 5. aprila 1920. godine, kao sećanje na nadčovečanske napore srpske vojske prilikom povlačenja preko Albanije 1915. godine, poznatog i kao Albanska golgota.

Ukazom od 6. novembra 1921. godine Spomenicom je odlikovano 142.148 oficira, podoficira, kaplara, redova, obveznika činovničkog reda i sveštenika. 

Nosioci Albanske spomenice iz Braničevskog okruga

Prema trenutno prikupljenim podacima u digitalizovanoj bazi članova udruženja nosilaca Albanske spomenice 1915–1916, među evidentiranim nosiocima nalaze se i ratnici rođeni na području današnjeg Braničevskog okruga.

U bazi je evidentirano 100 nosilaca iz Požarevca, 5 iz Velikog Gradišta, jedan iz Golupca, 3 iz Žabara, 29 iz Žagubice, 8 iz Kučeva i 55 iz Petrovca na Mlavi. 

Baza omogućava pretragu po imenu i prezimenu, opštini, godini rođenja ili vojnom činu, a na taj način moguće je pronaći podatke o pojedinačnim nosiocima Albanske spomenice.

Ukupno je evidentirano 201 ime iz navedenih mesta i opština. Ipak, ovi podaci odnose se na trenutno dostupne zapise digitalne baze i ne predstavljaju konačan broj svih nosilaca Albanske spomenice sa ovog područja.

Dan primirja u Prvom svetskom ratu u Srbiji je državni praznik i obeležava se kao neradni dan