Moj grad

Međunarodni dan arhiva: Više od pet kilometara istorije čuva se u Požarevcu

Foto: Ilustracija/Pixabay

Foto: Ilustracija/Pixabay

Međunarodni dan arhiva obeležava se 9. juna. Ustanovljen je 2008. godine od strane Međunarodnog saveta za arhive (ICA), sa ciljem da se ukaže na značaj arhivske građe i njenog očuvanja.

Istorijski arhiv Požarevac, osnovan 24. aprila 1948. godine, čuva arhivsku građu nastalu na području Braničevskog okruga. U njegovim depoima nalazi se 630 arhivskih fondova i zbirki, odnosno oko pet kilometara arhivske građe koja obuhvata period od 18. veka do danas.Građa je raspoređena u više grupa, među kojima su fondovi uprave i javnih službi, pravosuđa, obrazovnih, kulturnih i naučnih ustanova, zdravstvenih i socijalnih organizacija, privrede, verskih zajednica, udruženja, kao i porodični i lični fondovi.

Među fondovima koji se često koriste nalaze se fondovi Okružnog narodnog odbora Požarevac, Okružnog suda Požarevac, Načelstva Okruga požarevačkog, Gradskog narodnooslobodilačkog odbora Požarevac, Zbirka arhivskih dokumenata o radničkom pokretu i NOB-u, kao i Zbirka crkvenih matičnih knjiga Okruga požarevačkog.

Kao jedan od značajnijih fondova izdvaja se fond Načelstva sreza Zviškog u Kučevu, koji obuhvata period od 1839. do 1944. godine. U njemu se nalaze podaci o radu lokalnih vlasti, sudova, policije, kao i dokumenta o političkim i društvenim prilikama tog vremena.

Najstariji dokument koji se čuva u Istorijskom arhivu Požarevac je pasoš iz 1791. godine. U arhivskoj građi nalaze se i pisma kneza Miloša Obrenovića, dokumenta o njegovoj abdikaciji, naređenja iz prve polovine 19. veka, dokumenti iz vremena osmanske uprave, kao i građa koja svedoči o događajima iz Prvog i Drugog svetskog rata.

Foto: Istorijski arhiv Požarevac

Arhiv čuva i zbirku starih i retkih knjiga, među kojima su rukopis iz manastira Manasija s kraja 17. veka, Mesecoslov iz 1777. godine, Svešteno jevanđelje iz 1843. godine i Građanski zakonik za Kneževinu Srbiju iz 1844. godine.

Pored arhivskih dokumenata, u fondu ustanove nalaze se fotografije, razglednice, plakati, karte, planovi, rukopisi, pečati i druge vrste istorijske građe koje svedoče o prošlosti Požarevca i okoline.