Dvadeset sedam godina od početka NATO bombardovanja SR Jugoslavije

Vazdušni napadi usledili su nakon neuspešnih pregovora o rešavanju krize na Kosovu i Metohiji, vođenih u Rambujeu i Parizu tokom februara i marta 1999. godine, i bez odobrenja Saveta bezbednosti Ujedinjenih nacija. Bombardovanje je započeto na osnovu naređenja tadašnjeg generalnog sekretara NATO-a Havijera Solane, dok je Vlada SRJ iste noći proglasila ratno stanje.

Napadi su okončani potpisivanjem Kumanovskog sporazuma 9. juna, a već narednog dana usvojena je Rezolucija 1244 Saveta bezbednosti UN. Time su međunarodne vojne i civilne snage preuzele kontrolu nad Kosovom i Metohijom, uz povlačenje jugoslovenskih vojnih i policijskih snaga. Na toj teritoriji uspostavljene su misije UNMIK i KFOR.

Konačan broj žrtava bombardovanja nikada nije zvanično utvrđen. Prema podacima Ministarstva odbrane Srbije, poginuo je 1.031 pripadnik vojske i policije i oko 2.500 civila, među kojima je bilo 89 dece. Ranjeno je oko 6.000 civila i više od 5.000 pripadnika bezbednosnih snaga.

Sa druge strane, podaci Fonda za humanitarno pravo i Fonda za humanitarno pravo Kosovo pokazuju da je ukupno stradalo 754 ljudi – 454 civila i 300 pripadnika oružanih snaga. Među civilnim žrtvama bilo je 207 Srba i Crnogoraca, 219 Albanaca, 14 Roma i 14 pripadnika drugih nacionalnosti.

Tokom bombardovanja pogođeni su brojni civilni i infrastrukturni objekti. Uništeno je ili oštećeno oko 25.000 stambenih objekata, 470 kilometara puteva i 595 kilometara pruga. Oštećeno je 14 aerodroma, 19 bolnica, 20 domova zdravlja, 18 vrtića, 69 škola, 176 spomenika kulture i 44 mosta, dok je 38 mostova potpuno razoreno.

Među najtragičnijim događajima izdvaja se bombardovanje zgrade Radio-televizije Srbije u noći između 22. i 23. aprila 1999. godine, kada je poginulo 16 zaposlenih.

Materijalna šteta nikada nije precizno utvrđena, a procene u javnosti variraju od nekoliko desetina do čak 100 milijardi američkih dolara.

Jedan od najpoznatijih događaja tokom rata bilo je obaranje američkog „nevidljivog“ aviona F-117A 27. marta 1999. godine u blizini sela Buđanovci.

Prema podacima UNHCR-a, nakon dolaska međunarodnih snaga, Kosovo je napustilo oko 230.000 Srba i drugih nealbanaca, dok se oko 800.000 raseljenih Albanaca vratilo na to područje.